Home

کفاش: «سند تحول» مطالعه درباره تمام ساحت‌های تربیتی است/نظری: این سند در فضای غیرواقعی سِیر می‌کند

در حالی که مسئولان آموزش و پرورش معتقدند سند تحول آموزش و پرورش از ویژگی‌های بارزی برخوردار است و بخشی از آن نیز وارد عرصه عمل شده است، یک پژوهشگر آموزش و پرورش و توسعه انسانی می‌گوید: این سند در فضای غیرواقعی سِیر می‌کند.

جمعه ۰۲ مهر ۱۳۹۵
کفاش: «سند تحول» مطالعه درباره تمام ساحت‌های تربیتی است/نظری: این سند در فضای غیرواقعی سِیر می‌کند

به گزارش خبرنگار آموزش و پرورش خبرگزاری فارس، در برنامه غیرمحرمانه که از شبکه دو پخش شد، موضوع سند تحول آموزش و پرورش مورد بررسی قرار گرفت. 

بهرنگی استاد دانشگاه خوارزمی در این برنامه گفت: گفته می‌شود ابهامی در کلید واژه‌های سند تحول آموزش و پرورش وجود دارد که البته معتقدم ابهامی است که فکر را باز می‌کند و خلاقیت را افزایش می‌دهد.

وی ادامه داد:‌‌ آموزش و پرورش با ابهام سر و کار دارد و ابهام باعث سازندگی می‌شود و موجب افزایش دانش در دانش‌آموزان خواهد شد.

حمیدرضا کفاش معاون پرورشی و فرهنگی وزیر آموزش و پرورش با بیان اینکه برای تهیه سند تحول بنیادین آموزش و پرورش افراد زیادی در مبانی نظری و عملی آن فعالیت کردند، گفت: مجموعه فعالیت‌هایی که در نظام تعلیم و تربیت انجام می‌دهیم باید خروجی آن به سمت حیات طیبه باشد یعنی همان زندگی پاکی که مد نظر مکتب ماست به همین دلیل راهکارهای نظری و عملی سند تحول در این جهت است. 

وی ادامه داد: سند تحول بنیادین، مطالعه درباره تمام ساحت‌های تربیتی است و یک هارمونی منضبط در مفهوم تربیت دینی را عنوان کرده است. 

کفاش با بیان اینکه آموزش و پرورش موظف است فعالیت‌های خود را حول محور ساحت‌های شش‌گانه انجام دهد، افزود: ساحت‌های شش‌گانه شامل «عقیدتی ـ‌  اخلاقی»، «سیاسی ـ‌ اجتماعی»، «زیستی و تربیت بدنی»، «زیباشناختی»، «علمی و فناورانه» و «تربیت اقتصادی»، است و آنچه تحت عنوان برنامه درسی و فوق برنامه مطرح است، باید این ساحت‌ها را پوشش دهد.

علی زرافشان معاون آموزش متوسطه وزیر آموزش و پرورش نیز با بیان اینکه سند تحول بنیادین آموزش و پرورش بر اساس مبنای فلسفه اسلامی شکل گرفته است،‌ اظهار داشت: حیات طیبه جهت‌گیری است که در مبانی فلسفه آمده است و معنای آن، این است که دانش‌آموز را برای زندگی کردن آماده کند. 

وی اضافه کرد: در سند تحول ذکر شده است که دانش‌آموز پس از 12 سال تحصیل به مراتبی از حیات طیبه برسد؛ در گذشته عنوان می‌شد که دانش‌آموزان باید یاد بگیرند تا بدانند؛ بعدها عنوان شد یادگیری برای به کار بستن است و اکنون عنوان می‌شود یادگیری برای زیستن است. 

سیدمحمد بطحایی معاون توسعه مدیریت و پشتیبانی وزارت آموزش و پرورش نیز در خصوص زیرساخت‌های اجرای سند تحول آموزش و پروش، گفت: وقتی صحبت از یک آموزش و پرورش مطلوب و نوین می‌کنیم نیازمند بستر است و آسیب‌شناسی ما نشان می‌دهد که در همین جا دچار مشکل می‌شویم. به عبارت دیگر در ترسیم افق مطلوب خیلی وقت‌ها هزینه صرف می‌کنیم اما در عمل و اجرا دچار مشکل می‌شویم.

وی افزود: سند تحول بنیادین آموزش و پرورش در باب مفهومی بسیار دقیق است اما در عمل مستلزم شرایط و امکانات لازم برای پیاده‌سازی است.

بطحایی با بیان اینکه مهم‌ترین رکن برای پیاده‌سازی برنامه‌های تحولی، نیروی انسانی است، گفت:‌ نیروی انسانی باید آشنا با کار بوده، مهارت‌های لازم و انگیزه مناسب را داشته باشد تا بتواند آنچه آموخته در عرصه عمل به کار ببندد. 

مهدی نویدادهم دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش در خصوص سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، گفت:‌ مدت‌ها پیش کارشناسان ارشد سیستم به این باور رسیدند که باید یک آموزش و پرورش دیگری را طراحی کنیم چرا که آموزش و پرورش ما یک نظام وارداتی بود و آن پیگیری‌ها منجر به تدوین سند تحول آموزش و پرورش شد.

وی با بیان اینکه نظام آموزشی ایران و فرهنگ اسلامی ما تعلیم و تربیت خاص خود را می‌طلبد، اضافه کرد: آن سیستم کند و لخت بوده و کارآیی کمی داشت ضمن اینکه بهره‌وری در سیستم نیز بسیار پایین بود و موجب شد که به این نتیجه برسیم که با اصلاح مشکلات حل نمی‌شود و یک آموزش و پرورش دیگری نیاز است.

وی تأکید کرد: خوشبختانه دانش بومی ما به مرحله‌ای رسیده است که توانستیم آموزش خاصی را برای نظام تعلیم و تربیت طراحی کنیم. 

دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش با بیان اینکه سند تحول آموزش و پرورش دو قسمت است که بخش اولی مبانی نظری و بخش دوم آن بحث اجرایی است، گفت: مبانی نظری شامل «فلسفه تعلیم و تربیت در جمهوری اسلامی»، «تعلیم و تربیت رسمی و عمومی» و «برنامه دکترین آموزش و پرورش» است.

رضا مددی مشاور وزیر آموزش و پرورش در سند تحول بنیادین با بیان اینکه سند تحول دارای 131 راهکار است، گفت: اجرای 131 راهکار مستلزم برنامه است. 

وی ادامه داد: «3-3-6» بر اساس سند تحول ایجاد شد و مهمترین اتفاق در نظام آموزشی بود ضمن اینکه تغییر کتاب‌های درسی تا پایه نهم بر اساس سند تحول است؛‌ از سال 96-95 تغییرات کتب درسی در پایه دهم به صورت گسترده است و هدایت تحصیلی و تربیتی بر اساس سیاست‌گذاری و برنامه‌های آموزش و پرورش مبتنی بر برنامه درسی ملی اتفاق افتاده است. 

مددی افزود: آموزش مدیران و دست‌اندرکاران بر مبنای سند تحول در حال انجام است و تلاش می‌شود تمام سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ها بر اساس سند تحول باشد.

وی با بیان اینکه تأثیرات تربیتی در مدرسه از طریق تجهیزات فضا و امکانات مدرسه است، گفت: اگر مدرسه متناسب با شرایط و جنسیت دانش‌آموزان نباشد، به اهداف خود نمی‌رسد لذا رویکرد سند تحول آموزش و پرورش، مدرسهِ تیپ ساختن نیست و باید ملاحظات روانشناختی تعلیم و تربیت مد نظر باشد.

مشاور وزیر آموزش و پرورش ادامه داد: تمرکز سند تحول بر پژوهش‌محوری است البته حافظه‌محوری حذف نشده است بلکه متناسب است. 

وی با بیان اینکه مدرسه کانون تحول است و باید از ظرفیت‌های بعد از ساعات آموزشی استفاده شود، گفت: چه اشکالی دارد که بعد از ساعات آموزشی درِ مدرسه باز باشد و مردم محله از امکانات مدرسه استفاده کنند و فعالیت‌های پرورشی، فرهنگی و ورزشی برگزار شود.

نظری پژوهشگر آموزش و پرورش و توسعه انسانی گفت: هنوز فاز مشخص سند تحول، اجرایی نشده است و همچنان روی کاغذ است؛‌ در بخش اجرا هنوز نمی‌توانیم سند را ارزیابی کنیم.

وی با بیان اینکه نقد خیلی اساسی به سند تحول داریم، اظهار داشت: مشخص نیست مخاطب سند چه کسی است، آیا دانش‌آموز، معلم، والدین یا خانواده است در حقیقت مخاطب سند تحول مبهم است. 

نظری ادامه داد: سند تحول آموزش و پرورش یک مقدار انتزاعی است و روی زمین نیست البته نقد من به این دوره و این دولت نیست و تدوین سند به وزیر قبلی برمی‌گردد؛ این سند در فضای غیراجرایی و غیرواقعی سِیر می‌کند.

وی با بیان اینکه چه چشم‌اندازی برای سند تحول می‌توانیم متصور باشیم، گفت: در حال حاضر ما سند 1404 را داریم که قرار است کشور تا آن سال، کشور اول در منطقه باشد؛ سند تحول بنیادین چه نسبتی با سند 1404 دارد؟‌ 

نظری با بیان اینکه سند تحول آموزش و پرورش دارای بخش‌های ستودنی و قابل دفاع است،‌ افزود: البته این سند یک ابهام دارد مثلاً در بخش دانش‌آموز نزدیک به 15 صفت و ویژگی را از دانش‌آموز انتظار داریم که حضرت باری‌تعالی از پیامبرانش چنین انتظاری را ندارد. 

وی ادامه داد:‌ در حقیقت یک بار بسیار سنگین و ارزشی را از دانش‌آموز می‌خواهیم اما نحوه اجرا را فراهم نکردیم.